Şizofreni Hakkinda Bilgi

Şizofreni Hakkinda Bilgi

CeReN     10-01-18     Saglik     Şizofreni Hakkinda Bilgi     6 Defa Okundu

Şizofreni Hakkinda Bilgi

Prof. Dr. Mansur Beyazyurek sizofreni hastaliginin detaylari ve belirtileri ile ilgili bilgiler verdi. Beyazyurek, sizofreni hastaliginin cocukluk caginda kisilik uzerinde daha etkili ve zarar verici oldugunu belirtti.Sizofreni, dusunceleri, algilari, duygulari ve davranislari etkileyen ve hastanin islevlerinde onemli bozukluklara neden olan belirtilerin goruldugu kronik bir hastalik olarak tanimlanabilir. Hastaligin ilk veya akut doneminde hezeyanlar ve halusinasyonlar gibi siddetli psIkotik belirtiler gorulur. Halusinasyon, diger insanlarin hissedemedigi seyler duymaya, gormeye ve hissetmeye verilen addir. Olmayan nesneler, objeler gorme, kokular duyma gibi… Hezeyanlar ise; baskalari icin uygunsuz ya da olanaksiz gorunen, dogru olmayan tuhaf fikirlerdir. Birinin hastanin dusuncelerini kontrol ettigi veya hastayi surekli olarak izledigi seklinde bir inanc gibi.Akut donemi, belirtilerin yatistigi donem izler. Sizofreni hastalarinda depresyon belirtileri sIk gorulur. Hastalarda bellek, problem cozumu ve planlama gibi dusunce surecleriyle ilgili bozukluklar da ortaya cikabilir. Sizofreni hastalarinin buyuk bolumu uretken bir yasam suremez ve yalnizca %20’si, genellikle az beceri gerektiren islerde calisir.Sizofreni tedavisinin temelini antipsIkotik grubu ilac tedavisi olusturur. Bir psIkiyatri uzmaninin kontrolunde uzun sureli ilac tedavileriyle hastalar gunluk yasantilarina donebilirler. Tedavide, ilaclara ek olarak destekleyici ve bilgilendirici bireysel, grup ve aile tedavilerinin uygulanmasi da onemli yararlar saglar.

SIZOFRENI NEDIR?
· Sizofreni; epilepsi, multipl skleroz gibi bir beyin hastaligidir.
· Butun kronik hastaliklar (seker hastaligi,astim, romatizma vs.) gibi alevlenme ve yatisma donemleri gosterir.· Tedavi edilebilir bir hastalik olmakla beraber zaman zaman alevlenme donemleri olabilir,hastalarin onemli bir kisminda hastalik tamamen ortadan kalkmayabilir.
· Bu ciddi hastalik yeryuzundeki her yuz kisiden birini etkilemektedir. Dunyada 60 milyon, Turkiye’de ise 600 bin sizofreni hastasi bulunmaktadir.
Hastalik genellikle 15-25 yas aralarinda baslamakla beraber orta yaslarda baslamasi da mumkundur. Hastalik ne kadar erken yaslarda baslarsa kisilik uzerindeki hasar o kadar fazla olur ve normal bir yasam surme sansi azalir.

SIZOFRENI NE DEGILDIR?
· Sizofreni kisilik bolunmesi demek degildir.
· Sizofreni hastalari nadiren cevreye zarar verir.
· Sizofreni kelimesi, bir konuda farkli ya da zit duygular tasimak seklinde hatali olarak kullanilir. Bu insan dogasinda bulunan bir ozelliktir.
· Sizofreni erken bunama degildir.
· Asi gibi yollarla korunmanin mumkun oldugu bir hastalik degildir.

BIR INSANIN HAYATINA SIZOFRENI SOZCUGU NASIL DAHIL OLUR?
Sizofreniye ait belirtilerden etkilenen kisiler kendi kendilerine ya da yakinlari araciligiyla bir hekime basvurana kadar onlar icin sizofreni sozcugunun henuz bir anlami yoktur. Basvurulan hekim rahatsizligin tanisinin sizofreni oldugunu soylediginde sizofreni sozcugu o kisinin ve yakinlarinin yasamina dahil olur. Bir gun once haberdar olmadiginiz bir rahatsizligin bir gun sonra hayatiniza katilmasi ise bircok soruyu surukler pesinde.

SORULARA YANIT BULMA CABASINDA BASVURU KAYNAKLARI NELERDIR?
Sizofreninin “ne olduguna” dair olarak ilk olarak ansIklopedik bilgilere basvururuz sIklikla. AnsIklopedilerin cogunda ise sizofreninin “erken bunama” anlamina geldigi, iyilesmeden bir omur boyu surdugu yazilidir. Bu bilgilerin gunumuzde hicbir gecerliligi olmamasina karsin bilgi kaynagi olarak evimizde bulundurdugumuz kitaplarda sizofreniye dair yazilanlari dogru kabul ederiz. Cunku bu bilgiler toplumsal bellegimizdeki sizofreniye dair olumsuz bilgilerle uyumludur. Sizofreni sozcugu ne yazik ki hep olumsuz cagrisimlar icinde olur olmaz her yerde karsimiza cikmistir o gune dek. Birbiriyle celisen, iki karsit kutbu bir arada barindiran durumlar, yozlasma, curumeyle iliskili hayat olaylari, kisiligimizdeki bize has olmadigini dusundugumuz bazi degisIklikler hep bu sozcukten yararlanilarak tanimlanmaktadir. Sizofreni yasayani da cevresindekileri de son derece olumsuz etkileyen bir sey olarak bellegimize kazinmistir. Bu nedenle o gune kadar bu sozcukle ilgisi olmayan bir insanin sizofreniden mustarip oldugunu duymasi bir kaosun, buyuk bir sIkintinin da baslangicidir ayni zamanda.

ŞIZOFRENI SOZCUGU GERCEKTEN BIR FELAKETI MI TANIMLAR?

Kesinlikle hayir. Sizofreni insanlarin dunyaya geldikleri andan itibaren yasayabilecekleri yuzlerce tibbi rahatsizliktan sadece biridir. Bir akciger rahatsizligi kendisini oksuruk, soluk almada zorlanma bir mide rahatsizligi hazimsizlik, agza aci su gelmesi, karin bolgesinde yanma ile belli eder. Dolayisiyla akcigerinde ya da midesinde rahatsizlik olan biri icin bu rahatsizlik; cevresine, iliskilerine olumsuz bir sekilde yansimadan saglik kurumuna bas vurmayla tedaviye dogru uzanir. Sizofreninin bu rahatsizliklardan farki, organ olarak beyni etkilemesi nedeniyle olusur. Beyni etkileyen rahatsizliklar duygu, davranis ve dusuncedeki degisIkliklerle disari yansir. Duygu, dusunce ve davranislardaki degisIklikler ise kisinin cevresiyle kurdugu iliskide birtakim farkliliklar biciminde insanlar arasi iliskilere yansir ve baslangicta bir tibbi rahatsizlik olarak degerlendirilemez. Bu nedenle sizofreni diger pek cok tibbi rahatsizliktan farkli olarak baslangici ile hekime basvuru ani arasinda oldukca uzun bir sure gecen bir rahatsizliktir. Alistigimiz, sorgulamadigimiz bir hiz icinde surdurdugumuz gundelik yasantilarimizda karsimizdaki herhangi birinin degisIk tavirlari bizde bir takim soru isaretleri dogurur. Onun kendi hizimiza uymayan, beklentilerimize ters dusen tavirlarini aklimiza uydurmak icin once “huysuzluk,tembellik, simariklik, aksilik” gibi tibbi rahatsizlik cagrisimi yapmayan bir takim aciklamalar buluruz. Bu da tedavi kurumuna basvurma yolunda bir surenin daha gecmesi anlamina gelir. Ardindan hekime gidilir ve sizofreni sozcugu bir rahatsizlik tanisi olarak hayatimiza girer.

SIZOFRENININ DIGER TIBBI RAHATSIZLIKLARDAN BASKA NE GIBI FARKLARI VARDIR?

Sizofreni, atesli rahatsizliklar gibi gelip gecici olmayan, zaman icinde surekli seyir gosterebilen bir rahatsizliktir. Cogu zaman duz bir seyir izlemez. Bazi durumlarda var sanilar ve hezeyanlarin goruldugu alevlenme donemlerini takiben kisinin duygularini ifade etmesinde donuklasma, konuskanliginda azalma, cogunluk icin zevk veren faaliyetlerden zevk alamama, ilgisizlik, toplumdan uzaklasma, amaca yonelik davranislari baslatma ve surdurmede guclukler gibi belirtilerin goruldugu bir seyir olusabilir. Bazen bu belirtiler alevlenme donemleri olmaksizin ya da alevlenmelerin zaman zaman araya girdigi donemlerle birlikte devam edebilir. Her insandaki belirtiler ve seyir birbirine benzemez. Dolayisiyla sizofreniyi herkeste ayni sekilde seyreden bir rahatsizlik olarak degil,sizofreniyi yasayan kisinin ozelinde ele almak gerekir.

TAMAMEN DUZELME GORULEBILIR MI?

Sizofreninin tek bir alevlenme donemi disinda bir daha hic belirti gostermemesi de mumkundur.

TEDAVI HASTALIGIN SEYRINI NASIL ETKILER?

1950’li yillardan itibaren kullanilmaya baslanan ilaclar sayesinde sizofreninin seyri olumlu yonde onemli bir degisim gostermistir. Gunumuzde kullanilmakta olan ilaclar sayesinde rahatsizligi olan kisiler hastanelerde daha kisa sure kalmakta ve yasamlarini toplum icinde alistiklari ortamlarda surdurebilmektedirler. Bir baska onemli husus da rahatsizligin baslangici ile hekime basvuru ani arasindaki surenin uzamasinin rahatsizligin neden oldugu ruhsal-toplumsal olumsuzluklari artiracagi ve tedaviyi olumsuz sekilde etkileyecegi konusudur. Bu nedenle erken mudahale onem tasimaktadir.

REHABILITASYON CALISMALARI TEDAVIYI ETKILER MI?
Tibbi tedavi altinda ancak gunluk yasamini surdurmede zorluklari olan kisilerin rehabilitasyon calismalari rahatsizligin seyrini olumlu yonde etkilemektedir.

RAHATSIZLIGIN YINELENMESI NASIL ONLENEBILIR?
Uygun bir ilac tedavisine eklenen psIkoterapi uygulamalari rahatsizligi olan kisinin kendisini “etiketleyen”,“inciten” sizofreni tanisinin suc-ceza vb. yanlis cagrisimlarini asmasini; kimliginin butunlugunu ve benlik saygisini korumasini; var sanilarini ve hezeyanlarini kontrol edebilmesini; alevlenme belirtilerini tanimasini saglayacak onlemlerden biridir. Kisinin rahatsizliga tepkisi inkar, farkinda olmama, tedaviye uyum gostermeme biciminde olabilir. Kisinin kimligini tehdit eden bir yasam olayi olarak hayatina giren bu durumu yasaminin merkezine almasini engellemek, deger verdigi amaclari, rolleri, toplumsal konumunu/kimligini korumasina yardimci olmak gereklidir. “Rahatsizligin icine yerlesmesini” onleyip, rahatsizligin disinda kalmasini ve rahatsizligin yarattigi sorunlarla bas etmesini saglamak temel amac olmalidir. Tedavinin basarisi rahatsizligi olan bireyin, ailesinin, tedavi ekibinin ve birlikte yasadigi toplulugun birbirleriyle isbirligi icinde olmasina baglidir. Sizofreni sadece bir tibbi sorun degildir. Aileyi, toplumsal yasamdaki kemiklesmis on yargilari, ekonomik kosullari da iceren bir insanlik durumudur ayni zamanda. Bu nedenle cozumu tek basina psIkiyatriye terk etmek cozumsuzluge giden yolda atilmis bir adim olabilir ancak.

Etiketler

Sende Paylaş:  Facebook    Tweet    Google+    Pinterest    Whatsapp  

Yorumlar (2 Yorum)

Yazı hakkında görüşlerinizi belirtmek istermisiniz?



Sohbet Odaları

Web Sohbet

Mobil Chat

Takip Et

© Copyright 2018 HerSohbet.Com - Tüm Hakları Saklıdır.